Lineer Kızak Paralellik Ayarı Nasıl Yapılır? MERMAK CNC Uzmanlığıyla Hassas Montaj

Lineer Kızak Paralelliğinin CNC Sistemlerindeki Teknik Önemi

Lineer kızaklar, bir hareket ekseni boyunca pürüzsüz ve hassas hareket sağlamak üzere tasarlanmıştır. İki veya daha fazla kızak sisteminin birbirine paralel olarak monte edilmesi, hareketli parçanın (örneğin bir CNC tablası veya işleme kafası) tüm hareket alanı boyunca stabil ve doğru konumda kalmasını garantiler. Paralellik ayarının doğru yapılmaması, çeşitli teknik problemlere yol açar:

• Yüksek Sürtünme ve Aşınma: Kızaklar paralel olmadığında, araba üzerinde gereksiz gerilimler oluşur. Bu durum, bilyaların veya silindirlerin kızak yüzeyine eşit olmayan bir şekilde temas etmesine neden olarak sürtünmeyi artırır ve erken aşınmaya yol açar.
• Konumlandırma Hassasiyeti Kaybı: Paralel olmayan kızaklar, hareket ekseninde bükülmelere veya sapmalara neden olarak işleme hassasiyetini olumsuz etkiler. Bu, özellikle hassas Vidalı Mil sistemleriyle çalışan CNC makinelerinde büyük bir dezavantajdır.
• Motor ve Sürücü Üzerindeki Yük: Artan sürtünme, hareketli ekseni süren Servo Motor ve Sürücüler veya Step Motor ve Sürücüler üzerinde aşırı yük bindirir. Bu durum, motorların ömrünü kısaltır, enerji tüketimini artırır ve kontrol sisteminin performansını düşürür.
• Titreşim ve Gürültü: Düzgün olmayan yük dağılımı ve sürtünme, makinede titreşimlere ve istenmeyen gürültüye neden olabilir.

Lineer Kızak Paralellik Ayarı İçin Gerekli Ölçüm Cihazları ve CNC Uygulamaları

Paralellik ayarı, yüksek hassasiyet gerektiren bir süreçtir ve özel ölçüm cihazları kullanılarak yapılır. MERMAK CNC olarak bu süreçte aşağıdaki araçları ve teknikleri tavsiye ediyoruz:

Hassas Ölçüm Araçları ve CNC Uygulamaları

• Hassas Komparatör Saatleri ve Manyetik Standlar: En yaygın kullanılan ve maliyet etkin yöntemlerden biridir. Referans yüzeyler üzerinden yapılan ölçümlerle milimetrenin yüzde birleri düzeyinde sapmalar tespit edilebilir.
• Lazer İnterferometreler: En yüksek hassasiyeti sunan bu cihazlar, özellikle büyük boyutlu ve çok eksenli CNC makinelerinde milimetrenin binde birleri düzeyinde paralellik ve düzlemsellik ölçümleri için kullanılır.
• Granit Yüzey Plakaları ve Hassas Mastarlar: Montaj yüzeylerinin düzlemselliğini kontrol etmek ve kızakları yerleştirmeden önce temel bir referans sağlamak için vazgeçilmezdir.
• Elektronik Su Terazileri (Dijital İnklinometreler): Özellikle uzun kızaklarda ve büyük CNC tezgahlarında yüzeyin eğimini hassas bir şekilde ölçmek için kullanılır.

MERMAK CNC Yaklaşımıyla Paralellik Ayarı Adımları

MERMAK CNC olarak, lineer kızak paralellik ayarını aşağıdaki titiz adımlarla gerçekleştirmenizi veya kontrol etmenizi öneriyoruz:

1. Montaj Öncesi Hazırlık ve Taban Yüzeyinin CNC Kalibrasyonu

• Yüzey Temizliği: Montaj yapılacak tüm yüzeyler yağdan, kirden ve çapaklardan arındırılmalıdır. En küçük bir partikül bile paralelliği bozabilir.
• Taban Düzlemi Kontrolü: Kızakların monte edileceği yüzeyin (örneğin makine gövdesi veya Sigma Profil yapısı) düzlemselliği, hassas bir su terazisi veya lazer interferometre ile kontrol edilmelidir. Gerekirse frezeleme veya kazıma ile düzeltme yapılmalıdır.

2. Referans Kızakların Yerleştirilmesi ve Sabitlenmesi

• Referans Kızak Seçimi: Genellikle bir ana kızak referans olarak seçilir ve bu kızak makine gövdesine tam olarak hizalanarak monte edilir.
• Başlangıç Sabitleme: Referans kızak, bağlantı cıvataları henüz sıkılmadan, hafifçe yerine oturtulur.
• İlk Düzlemsellik Ayarı: Kızak üzerindeki düzlemsellik ve doğrusallık, komparatör veya lazer ile kontrol edilerek, gerekli durumlarda kızak altına şimler konularak ince ayar yapılır. Bu aşamada cıvatalar tork anahtarıyla aşamalı ve çaprazlama sıkılarak referans kızak sabitlenir.

3. İkinci Kızak Paralelliğinin Ayarlanması ve Hassas CNC İşlemleri

• Arabanın Montajı: Referans kızağa ve ayarlanacak ikinci kızağa lineer arabalar (Lineer Ray ve Arabalar) monte edilir.
• Komparatör ile Ölçüm: İki lineer araba üzerine bir köprü veya mastar yerleştirilir. Bu köprü üzerine bağlanan bir komparatör saati, referans kızak üzerindeki arabaya sabitlenir ve ikinci kızak üzerindeki arabanın hareketini ölçer. Komparatör, hareketli eksen boyunca gezdirilerek iki kızak arasındaki mesafedeki değişimler kaydedilir.
• Ayar ve Sıkma: İkinci kızağın bağlantı cıvataları gevşetilir. Komparatörün gösterdiği sapmalara göre, kızak yana doğru hafifçe itilerek veya çekilerek paralellik sağlanır. Her bir ayar sonrası cıvatalar kademeli olarak ve çaprazlama tork anahtarıyla sıkılır. Bu işlem, istenen paralellik değerine ulaşılana kadar tekrarlanır.
• Gerilim Azaltma: Bazı durumlarda, kızakların montajı sırasında oluşan iç gerilimleri azaltmak için, tüm cıvatalar hafifçe gevşetilip tekrar sıkılabilir. Bu, malzemenin "yerine oturmasını" sağlar.

4. Son Kontrol ve CNC Performans Testleri

• Tekrarlanan Ölçümler: Ayar işlemi tamamlandıktan sonra, tüm hareket ekseni boyunca tekrar ölçüm yapılarak paralelliğin kararlılığı teyit edilir.
• Hareket Pürüzsüzlüğü: El ile veya motor kontrolü ile eksen boyunca hareket ettirilerek herhangi bir takılma, sürtünme veya zorlanma olup olmadığı kontrol edilir. Sensör ve Siviç Çeşitleri ile limit pozisyonları ve hareket aralığı da bu aşamada test edilebilir.
• Yük Altında Test: Makine, nominal çalışma yükü altında test edilerek paralelliğin yük altında da korunup korunmadığı gözlemlenir.

Paralel Montajın CNC Makine Ömrüne ve Verimliliğine Etkisi

Doğru yapılmış bir lineer kızak paralellik ayarı, bir CNC makinesinin genel performansı ve ömrü için hayati öneme sahiptir. MERMAK CNC olarak sunduğumuz bu teknik bilgiler ve uygulama adımları sayesinde, makinenizin:

• Daha Uzun Ömürlü Olması: Aşınma ve yıpranma azalır, bakım maliyetleri düşer.
• Yüksek Hassasiyetle Çalışması: İşlenen parçaların kalitesi artar, hata oranları düşer.
• Daha Az Enerji Tüketmesi: Sürtünme azaldığı için motorlar daha verimli çalışır.
• Daha Az Gürültü ve Titreşimle Çalışması: Daha konforlu ve stabil bir çalışma ortamı sunar.

MERMAK CNC olarak, endüstriyel otomasyon ve CNC makineleri için gerekli tüm bileşenlerde olduğu gibi, lineer hareket sistemlerinin montaj ve ayar süreçlerinde de müşterilerimize en doğru teknik destek ve çözümleri sunmaktan gurur duyuyoruz. Doğru paralellik ayarı, sadece bir montaj detayı değil, makinenizin gelecekteki performansı için yapılmış stratejik bir yatırımdır.